Bản đồ tương tác vừa ghi lại 3.915 quỹ đạo lặp trong bài toán ba thể nổi tiếng

Vật lý khẳng định bài toán ba thể không có nghiệm tổng quát, nhưng ba vật thể vẫn có thể "khiêu vũ" cùng nhau trong 3.915 quỹ đạo lặp lại hoàn hảo.

Một trang web tương tác mới vừa hệ thống hóa 3.915 nghiệm tuần hoàn của bài toán hỗn loạn nổi tiếng nhất lịch sử vật lý. Bản đồ này xếp các quỹ đạo tương tự nằm cạnh nhau thành từng "hòn đảo", nhìn từ xa trông như một chòm sao. Bạn chỉ cần bấm vào một quỹ đạo bất kỳ để xem ba vật thể quay quanh nhau rồi trở về đúng vị trí xuất phát ban đầu.

Vì sao lại đáng chú ý: Trọng lực thường biến ba vật thể tương tác thành sự hỗn loạn hoàn toàn. Việc gom hàng nghìn nghiệm lặp chính xác lên cùng một bản đồ trực quan giúp biến công thức toán khô khan thành thứ bạn có thể tự mình khám phá ngay trên trình duyệt.

Cần biết: Bạn có thể mở bất kỳ quỹ đạo nào để xem nó chạy trực tiếp, đẩy nhẹ vật thể lệch khỏi đường đi để kiểm tra độ ổn định, hoặc bình chọn và xếp hạng quỹ đạo mình thích.

Hóa ra ngay cả sự hỗn loạn của trọng lực cũng có vài quỹ đạo "ruột".